Üstün Zekalıları Neler Bekler?

Üstün Zekalıları Neler Bekler?
4.2 (84%) 5 vote[s]

Yüksek zekâlı çocukların hayat başarısı ne durumdadır?

Üstün zekâlı ve yetenekli çocuğun eğitimi çok önemlidir. Doğru eğitim ve yönlendirme ile insanlık tarihine geçecek işler yapabilirler. Fakat uygulanacak yanlış eğitim onları hem kendileri, hem de çevreleri için tehlikeli bireyler haline getirebilir.

Üstün zekâlıların tipik örnekleri onları sakar, utangaç, sosyal açıdan akranlarıyla uyumsuz gibi gösterse de; birçok araştırma onların tam tersine birçok şeyi ortalama insandan çok daha iyi yapabildiklerini, iyi, uyumlu, sevilen kişiler olduklarını ortaya koymuştur. Doğru yönlendirilerek doğru eğitim aldıkları takdirde, diğer akranlarına göre okulda daha başarılı olurlar ve normal kişilere göre daha çok sosyal uyum sergilerler. İleriki yıllarda sanat ve edebiyata daha fazla katkıda bulunurlar. Bütün bu avantajlar onlar için kariyer başarısına dönüşür ve daha fazla maddi gelir elde etmelerine sebep olur.

Fakat üstün zekâlı olmak her zaman başarılı bir grafik çizmeyi garantilemez. Gereken farklılaşmış eğitimin sunulmadığı, akademik ve sosyal desteğin eksik olduğu bir ortamda büyüyen üstün zekâya sahip bir çocuğun yanlış yönlenmesi ve hayatına sosyal uyumu reddeden şekilde devam etmesi de mümkündür.

Zeki çocuklar çevreleriyle ne tür uyum sorunları yaşarlar?

Üstün zekâlı çocuklar sosyal ve duygusal etkilere çok açıktırlar; bu en belirgin özelliklerindendir. Bu çocukların hem akademik bilgi, hem de ilgi ve beceri düzeyleri akranlarına göre çok daha ileri seviyededir. Bunun için ihtiyaçları karşılanmadığı takdirde sınıf içerisinde çabuk sıkılır ve huzursuz olabilirler. Sınıf içerisinde herhangi bir konu işlenirken aniden cevabı söylemek isterler. Sabırsızlanma, problemi hemen çözerek çevresine rahatsızlık verme, sorulan soruya itiraz etme gibi davranışlar görülür. Bu hem öğretmenlerinden hem de sınıf arkadaşlarından olumsuz tepki görmelerine neden olabilir.

Bazı üstün zekâlı çocuklar yaşıtları ile anlaşmakta zorlanırlar. Onlarla aynı dili konuşmaz, aynı konularla ilgilenmezler. Bu nedenle zaman zaman dışlanmışlık hissi yaşayabilir, içlerine kapanabilirler. Dolayısıyla da arkadaş çevreleri diğer akranlarına göre daha az olabilir. Fakat çoğunluğa baktığımızda, bu çocukların sosyal iletişim becerileri oldukça gelişmiştir. Özellikle kendilerinden yaşça büyük kişilerle kolaylıkla iletişime geçebilirler. Aynı zamanda birbirleriyle de, yani benzer zihinsel gelişime sahip akranları ile de çok etkili ve verimli iletişim kurabilirler.

Fark edilmeyen zeki çocuk ne gibi zorluklar yaşar?

Bir çocuğun zihinsel gelişimindeki farklılıklar okul öncesi dönemde anlaşılır. O dönemden itibaren doğru yönlendirilmesi, ailesi tarafından merakının köreltilmemesi önemlidir. Fakat en önemli sorun okul çağına geldiği zaman başlar. Genellikle üstün zekâlı çocuklar okumayı akranlarından erken öğrenirler. Rakamları, işlem yapmayı da akranlarından önce kavramaya başlarlar. Bu nedenle okula başladıklarında zaten bildikleri konuların öğretiliyor olması sınıf içerisinde sıkılmalarına ve ihtiyaç duydukları eğitimden mahrum kalmalarına neden olur. Bu nedenle de genelde sınıf içerisinde uyumsuzluk gösterirler. Arkadaşlarının dikkatini dağıtma, sorulara itiraz etme, sırasını beklemeden cevabı söyleme, sınıf içerisinde dolaşma gibi davranışlarda bulunurlar. Bu nedenlerden dolayı da öğretmenlerinden tepki görürler.

Aynı zamanda akranlarının ilgilendiği birçok konuyla ilgilenmezler. Genelde araştırmaya ve deneylere meraklı olurlar. Akranları dışarıda top oynarken onlar başka aktivitelerle ilgilenmek isterler. Mesela sürekli öğretmenlerinin yanında olur ve zamanlarını soru sormakla geçirirler. Bazen de oyuna katılmak isterler, fakat arkadaşlarına uyum sağlayamadıkları için dışlanırlar. Kendilerini akranlarından farklı gördükleri için dışlanmış hissederler ve içlerine kapanırlar. Bazıları da agresyon ve öfke nöbetleri ile tepkilerini belli ederler, böylece davranış problemleri ortaya çıkmaya başlar.

Eğer öğretmenleri ve aileleri onların üstün yetenekli olduğu konuları ya da zekâlarını anlayamazlarsa çocuklarda bir süre sonra okuldan soğuma, okula gitmek istememe gibi davranışlar baş gösterir. Bu durumdaki çocuklar, dersler artık ilgilerini çekmediği için ileriki sınıflarda farklı arkadaş grupları edinmeye başlarlar. Okuldan kaçma, saldırganlık, gibi davranış sorunları ile karşımıza çıkarlar. İhtiyaçları olanı bulamamalarının yarattığı yoğun bir psikolojik sorun onları beklemektedir. Bu nedenle okullarda öğrencilerin seviyelerinin iyi analiz edilmesi ve gerektiği zaman bir uzman yardımının alınmasında fayda vardır.

Üstün zekâlı çocukların bu durumu tedavi gerektirir mi?

Hem aile hem okul hem de diğer çevresel destekler sağlanırsa bu çocukların herhangi bir tedaviye ihtiyaçları olmayacaktır. Fakat bu desteği göremezlerse, biraz önce de belirttiğim gibi birtakım psikolojik sorunlar ortaya çıkabilir. Bunların en önemlileri sosyal uyum sorunları, davranış problemleri, depresyon, özgüven eksikliğidir. Bu durumda hem çocuklar hem de aileleri için bir uzman yardımı gerekli hale gelir.

Leave a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir