Ülkemizde Üstün Zekâlı Çocukların Durumu

Ülkemizde Üstün Zekâlı Çocukların Durumu
4.5 (90%) 4 vote[s]

Türkiye’de üstün zekâlı çocuklara yeteri kadar önem veriliyor mu?

üstün zekalı çocuklarÜlkemizde bu çocukların sorunlarını çözmeye yardım edecek, anne-babalarına rehberlik edecek kuruluşlar yok denecek kadar azdır. Her ilçede bulunan Rehberlik Araştırma Merkezleri, çocukları tanımlamada yardım edebilecek nitelikte kuruluşlardır. Ancak yönlendirme ve bir programa ayırma türünden hizmetler ülkemizde kolaylıkla sağlanabilir türden değildir. Tabii ki bu çocukların doğru yönlendirilebilmeleri, üstün yeteneklerini ve zekâlarını doğru yönde kullanabilmeleri için öncelikle bu çocukların tanılanıp değerlendirilmeleri, potansiyellerinin belirlenmesi gerekir. Sonrasında da bu çocuklar, gereksinimlerini en iyi şekilde karşılayacak bir eğitim programına tâbi tutulmalıdırlar.

Bahsettiğiniz bu ihtiyacı biraz daha açık formüle edebilir misiniz?

Tabii… Sağlanması gereken eğitim hizmetlerini üç ana başlık altında toplayabiliriz: Hızlandırma, gruplama ve zenginleştirme.
Hızlandırma: Çeşitli uyarlamalarla bir programın normal sürecinden daha önce tamamlanmasıdır. Buna göre üstün zekâlı çocuk okula erken başlayabilmeli; sınıf atlama, ileride olduğu derslerden muaf tutulma şansına sahip olmalıdır. Ayrıca başarılı olduğu programları süresinden daha kısa sürede tamamlayabilmeli, kurslar alabilmelidir. Bunun gibi çok şekilde uygulamalar yapılabilmektedir.
Gruplama: Normal sınıftaki üstün yetenekli öğrenciler için küme gruplamaları, özel bir sınıfta ya da özel bir okulda gruplandırma şeklinde olabilir. Ayrıca çeşitli özel yan kurslar, özel çalışmaların da yapılmasını bu başlık altında toplayabiliriz.
Zenginleştirme ise normal sınıf programında üstün yetenekli öğrencilerin özelliklerine ve gereksinimlerine uygun uygulamaların yapılmasıdır. Bunun için normal sınıf içinde farklılaştırılmış öğrenme deneyimleri planlanmalıdır.
Millî Eğitim Bakanlığı üstün zekâlı çocukların eğitimi ile ilgili az da olsa bir çalışma başlatmıştır. Bu proje üstün yetenekli öğrencilerin normal eğitim programlarından arta kalan zamanlarda eğitilmelerini amaçlamaktadır. Sözü edilen eğitim etkinlikleri bağımsız okul niteliğindeki bilim-sanat merkezlerinde verilmektedir.

Zekâ türüne göre çocukların yönlendirilmesi ne kadar önemlidir?

Üstün zekâlı çocuklar bilgiye aç olurlar. Pek çok alanda yetenekleri vardır. Hem bilgi açlıklarının doyurulmasına hem de kabiliyetlerinin geliştirilmesine ihtiyaç duyarlar. Bu çocuklar ülkenin en önemli kaynaklarından birisidir, heba edilmemelidirler. Ülkeye faydalı birer birey olarak yetişebilmeleri için yeteneklerine göre yönlendirilmeleri önemlidir. Özel yetenekli çocuklar 3-8 yaşları arasında tespit edilmelidirler; aksi takdirde yönlendirme için geç kalınmış olur. Bu çocukların tespitinin ardından öğretmenleri onlara daha zengin bir öğretim imkânı sunmalıdırlar. Ayrıca ebeveynler çocuklarının spor, resim, müzik, tiyatro gibi alanlardaki yeteneklerini ortaya çıkarıcı faaliyetlerde bulunmaları için onlara zemin hazırlamalıdırlar.

Üstün zekâya sahip çocukların yönlendirilmemeleri halinde ne gibi riskler söz konusudur?

Üstün yetenekliler kapasitelerine uygun eğitim almadıkları takdirde hem bu yetenekleri körelir, hem de psikolojik olarak sıkıntıya düşebilirler. Birçok üstün zekâlı çocuk, normal bir sınıfta okutulan konuları hiç ders çalışmadan rahatça anlayabildikleri için ders çalışma alışkanlığı edinemezler. Bu da ilerideki akademik başarılarını olumsuz etkiler. Bu çocuklar fark edilmedikleri ya da yeterince destek görmedikleri zaman olumsuz davranışlarıyla dikkat çekmeye çalışırlar. Bu yüzden aynı zamanda toplum için büyük bir risk grubudurlar.

1 thought on “Ülkemizde Üstün Zekâlı Çocukların Durumu”

Leave a Comment

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir